Karotis Arter Hastalığı ve Tedavisi



Karotis arter hastalığı ne demektir?

Karotis arterleri “şah damarları” olarak da bilinen, beynimizi besleyen ana atardamarlardır. Karotis arter hastalığı genellikle karotis arter daralması anlamında kullanılan bir terimdir. Karotis arter darlığı inme gelişmesine yol açan en önemli sebeplerden birisidir. Karotis arteri içerisinde oluşan kolesterol plakları üzerinde biriken pıhtı kitleciklerinin damarı tıkaması ya da bu kitleciklerin koparak beyin dolaşımına ilerlemesi, bazı bölgelerde tıkanma ve hasar oluşturması, “inme” olarak adlandırdığımız tabloya yol açar.


Resim 1: Karotis arter hastalığı

Karotis arter hastalığının belirtileri nelerdir?
1. Bir gözde ya da her iki gözde ani gelişen görme kaybı, bulanık görme ya da görme güçlüğü,
2. Yüzde, vücudun bir tarafında, bir kolda ya da bir bacakta gelişen güçsüzlük, hissizlik, uyuşma,
3. Ani gelişen yürüme güçlüğü,
4. Dengesizlik, baş dönmesi,
5. Konuşma güçlüğü, hafıza bozukluğu,
6. Ani gelişen şiddetli baş ağrısı,
7. Yutma güçlüğü karotis arter hastalığına işaret edebilir.

Karotis arter hastalığında nasıl teşhis konulur?

Doppler ultrasonografi en sık başvurulan ve her hangi bir yan etki ya da tehlikesi bulunmayan görüntüleme tekniğidir. Klasik anjiografi, Manyetik rezonans anjiografi ve bilgisayarlı tomografik anjiografi gibi yöntemlerde kullanılır.

Karotis arter hastalığı tedavi edilebilir mi?

Karotis arter hastalığında medikal tedavi mutlaka uygulanmalıdır. Aspirin ve benzeri ilaçlar, kolesterol düşürücü ilaçlar ve hipertansiyon ilaçları genellikle kullanılır. Karotis endarterektomi operasyonu ve karotis stent işlemi, karotis darlıklarının tedavisinde kullanılan yöntemlerdir. Genel kural olarak inme belirtileri ortaya çıkan hastalarda karotis endarterektomi uygulanırken, belirtileri olmayan hastalarda stent işlemi önceliklidir. Hangi tedavi metodunun uygun olduğu konusunda doktor en doğru bilgiyi verecektir.

Karotis endarterektomi ve stent işlemleri nasıl yapılır?

Karotis endarterektomi operasyonu, atardamarın içerisinde biriken kolesterol plaklarının damarın iç tabakası ile birlikte soyulması ve çıkarılması işlemidir. Damarın tekrar daralmasını önlemek için çoğu kez bir yama ile genişletme yapılır.


Resim 2: Karotis endarterektomi ve yama ile tamiri

Karotis stent işleminde ise damarı daraltan plak bölgesi bir balon yardımıyla dışa itilir ve bu bölgeye silindir şeklinde bir tel kafes yerleştirilir. Bu tel kafes daraltıcı plakların tekrar içeriye yönelmesini önler. Stent işlemi sırasında çoğu zaman plaklardan kopan parçacıkların beyin dolaşımına geçişini önlemek için koruyucu filtreler kullanılır.


Resim 3: Karotis balon anjioplasti ve stent işlemleri.

Karotis arter hastalığı önlenebilir mi?

1) Sigaranın terk edilmesi
2) Hipertansiyonun kontrolü
3) Kan şekerinin kontrolü